Smary i oleje stosowane w przemyśle metalowym to płyny ułatwiające obróbkę metali takich jak cięcie metali, obróbkę skrawaniem czy obróbkę termiczną i plastyczną. Metalworking fluid, bo tak też się je nazywa, są złożonymi preparatami chemicznymi i dzieli się je na kilka grup - podstawowa klasyfikacja zostanie przedstawiona w dalszej części tekstu. W artykule zostaną zawarte również informacje o podstawowych właściwościach, cechach i przeznaczeniu smarów i olejów dla przemysłu metalowego.

W jakim celu stosuje się smary i oleje w przemyśle metalowym?

Do podstawowych zadań płynów obróbczych w formie smarów i olei należy utrzymanie stałej temperatury materiału i narzędzi. Nie może być ona bowiem ani za wysoka, ani za niska. Dzięki temu obróbka przebiega sprawniej i dokładniej. Z kolei narzędzia wolniej się zużywają - wysoka temperatura zarówno ich, jak i powierzchni roboczej może doprowadzić do uszkodzeń, awarii czy zniszczenia. Poza tym może spowodować niechciane reakcje chemiczne na przykład utlenianie, korodowanie, czy też doprowadzić do rozszerzalności cieplnej. 

Smary i oleje dla przemysłu metalowego zapobiegają również tarciu. Ich właściwości smarne zapobiegają przywieraniu wiórów do narzędzia, formują je również w taki sposób, że bez problemu wymywają się z obszaru cięcia. Oprócz tego wzbogacanie ich rozmaitymi dodatkami, które podnoszą odporność na ciśnienie.

Rodzaje płynów stosowanych do obróbki metali

Środki smarne dzieli się, biorąc pod uwagę różne kryteria. Najczęściej stosuje się podział związany ze sposobem ich produkcji. Innym i często wskazywanym jest ten ze względu na przeznaczenie. Obecnie nie istnieje jedna oficjalna klasyfikacja, dlatego wskazana poniżej łączy obie metody. Płyny do obróbki metali dzieli się na:

1. Czyste oleje (zwane też olejami prostymi) są niemieszalne z wodą. Aktualnie zwraca się dużą uwagę na to, aby były przyjazne dla środowiska, dlatego produkuje się je również z syntetycznych olejów na bazie estrów, przez co nie zawierają chloru czy siarki, a to przy okazji wpływa na ich wydajność. Oleje te stosuje się w obróbce skrawaniem takiej jak frezowanie, szlifowanie, wiercenie, cięcie itp., bo efektywnie redukuje ciepło i zapewnia dobre smarowanie. Dodatkowo istnieją 2 ich rodzaje (podział ze względu na działanie chemiczne i sposób reagowania z powierzchnią metalu): aktywny olej prosty - wykorzystywany głównie w czasie gwintowania i surowej stali niskowęglowej oraz chromowo-stopowej, a także nieaktywny olej prosty - który gorzej radzi sobie z chłodzeniem, ale stosuje się go do materiałów nieżelaznych np. mosiądz, aluminium i magnez lub w operacjach szlifowania, aby osiągnąć wysoką jakości wykończenia powierzchni.
2. Oleje mieszalne z wodą (nazywane olejami rozpuszczalnymi), zawierające ponad 30% oleju. W zależności od jego ilości i innych dodatków są przezroczyste lub mleczne, ale tworzą emulsję. Oleje mieszalne z wodą miesza się przed użyciem w stężeniach od 2 do 25%, dobiera się je do produktu i rodzaju obróbki. Wykorzystuje się je tam, gdzie w czasie obróbki skrawaniem bardziej istotne od chłodzenia jest smarowanie.
3. Oleje półsyntetyczne (nazywane mikroemulsjami) mają w składzie mnie niż 50% oleju mineralnego, o barwie lekko opalizującej lub są przezroczyste. Ponadto wielkość kropelek oleju mineralnego wynosi 0,01 0,1 mikrometra. Mają mniejsze napięcie napięciowe, dlatego bardzo dobrze zwilżają obrabiane elementy i narzędzia, przez co lepiej radzą sobie z obniżaniem temperatury. Poza tym charakteryzuje je dosyć długa trwałość i mają dobre właściwości zmywające.
4. Płyny syntetyczne w postaci olejów i smarów nie zawierają oleju. Wśród nich wyróżnia się m.in oleje estrowe, syntetyczne węglowodory, polietery. Do ich zalet zalicza się wysoki wskaźnik lepkości (co zapewnia łatwiejszy rozruch nawet w niskich temperaturach), niską lotność (gwarancja bezpieczeństwa i mniejszego zużycia), a także dobrą odporność termiczną i oksydacyjną (pozwalają na dłuższą pracę i zapewniają odpowiednio niską temperaturę w czasie pracy). W tej grupie znajdują się także smary syntetyczne na bazie zagęszczaczy stosowanych w typowych smarach, olej mineralny w zależności od potrzeb jest tu zastępowany olejem syntetycznym. Stosuje się je do smarowania łańcuchów przenośników, łączników elektrycznych i styków, a także nasączania porowatych łożysk ślizgowych ze spieków metali.

Oleje i smary dla przemysłu metalowego to szeroka gama produktów o  zwykle bardzo specjalistycznym przeznaczeniu. Bez nich zarówno obróbka skrawaniem, jak i eksploatacja narzędzi nie mogłaby być efektywna i bezpieczna.

Znajdź firmę oferującą smary i oleje dla przemysłu na Staleo.pl
--> https://staleo.pl/katalog-firm/handel-i-produkcja/smary-oleje-chlodziwa

 
Zdjęce: https://pixabay.com
Źródło: Staleo.pl
Redaktor: MRR