Cyberbezpieczeństwo produkcji oraz robotów przemysłowych nabiera znaczenia
Robot przemysłowy coraz częściej jest częścią rozbudowanej infrastruktury cyfrowej zakładu. Łączy się z innymi maszynami, systemami sterowania i siecią produkcyjną, a jego działanie może być wspierane przez sztuczną inteligencję. Wraz z rosnącą cyfryzacją automatyki pojawia się więc nowe wyzwanie: jak zabezpieczyć roboty i całe środowisko, w którym pracują?
Według World Robotics 2026 przygotowanego przez International Federation of Robotics (IFR), cyberbezpieczeństwo staje się jednym z istotnych elementów rozwoju współczesnej robotyki. Organizacja wskazuje, że ochrona cyfrowa powinna być traktowana na równi z klasycznym bezpieczeństwem systemów robotycznych.
Robot podłączony do sieci to nowe ryzyko
Jeszcze do niedawna robot przemysłowy mógł funkcjonować jako stosunkowo zamknięty system. Dzisiaj sytuacja wygląda inaczej.
Roboty przemysłowe są integrowane z infrastrukturą IT i OT, innymi urządzeniami automatyki oraz systemami wykorzystywanymi do zarządzania produkcją. Coraz większą rolę odgrywają również otwarte interfejsy, wymiana danych i interoperacyjność.
Takie rozwiązanie daje fabrykom większą elastyczność, ale jednocześnie powoduje, że potencjalne zagrożenie nie dotyczy już wyłącznie samego robota. Ochrony wymaga cały system, z którym urządzenie się komunikuje.
Cyberbezpieczeństwo już na etapie projektowania
IFR zwraca uwagę na koncepcję „secure by design”. Jej założeniem jest uwzględnienie bezpieczeństwa cyfrowego już podczas projektowania robota i jego środowiska pracy.
To ważne, ponieważ późniejsze dodawanie zabezpieczeń do rozbudowanego systemu automatyki może być trudniejsze i bardziej kosztowne.
Bezpieczeństwo powinno być więc brane pod uwagę przy określaniu architektury systemu, sposobu komunikacji pomiędzy urządzeniami oraz zasad dostępu do danych i sterowania.
Dla producentów robotów oznacza to konieczność projektowania urządzeń nie tylko pod kątem parametrów mechanicznych i funkcjonalnych, ale również odporności całego rozwiązania na zagrożenia cyfrowe.
AI zwiększa autonomię, ale wymaga nadzoru
Cyberbezpieczeństwo zyskuje dodatkowe znaczenie wraz z rozwojem sztucznej inteligencji i autonomii robotów.
IFR wskazuje AI jako jeden z najważniejszych kierunków rozwoju robotyki. Technologie te mogą być wykorzystywane m.in. do analizy danych, widzenia maszynowego, optymalizacji procesów, bardziej elastycznego wykonywania zadań czy uproszczenia programowania.
Większa autonomia oznacza jednak również potrzebę odpowiedniej walidacji i nadzoru nad działaniem systemów AI.
Robot, który wykorzystuje dane z otoczenia i może dostosowywać swoje zachowanie do sytuacji, wymaga innych mechanizmów kontroli niż klasyczne urządzenie wykonujące wyłącznie sztywno zaprogramowaną sekwencję.
5 mln robotów na świecie
Skala robotyzacji dodatkowo pokazuje znaczenie problemu. Według IFR globalna liczba pracujących robotów przemysłowych przekroczyła 5 mln jednostek, a w 2025 r. na świecie zainstalowano około 603 tys. nowych robotów.
Wraz z rozbudową parku maszynowego rośnie liczba urządzeń funkcjonujących w cyfrowych środowiskach produkcyjnych.
Oznacza to większe wymagania dotyczące m.in. zarządzania dostępem, komunikacją, aktualizacjami oraz ochroną infrastruktury, z którą roboty są połączone.
Kluczowe staje się więc spojrzenie na bezpieczeństwo nie z perspektywy pojedynczego urządzenia, ale całego systemu automatyzacji.
Cyberbezpieczeństwo może zmienić rynek robotów
Rosnące znaczenie ochrony cyfrowej może wpływać również na decyzje inwestycyjne przedsiębiorstw.
IFR wskazuje, że cyberbezpieczeństwo oraz polityka ochrony handlu mogą w średnim okresie sprzyjać producentom robotów działającym lokalnie, choć w krótkim terminie mogą jednocześnie ograniczać sprzedaż jednostkową.
Można więc oczekiwać, że bezpieczeństwo cyfrowe będzie stopniowo stawało się jednym z kryteriów oceny rozwiązań robotycznych.
Przy wyborze robota przedsiębiorstwo będzie analizować nie tylko jego udźwig, zasięg, szybkość czy dokładność. Coraz ważniejsze mogą być także możliwości integracji, architektura komunikacji oraz sposób zabezpieczenia urządzenia.
Bezpieczna robotyzacja wymaga szerszego podejścia
Rozwój robotyki zmierza w kierunku coraz większej integracji. Roboty współpracują z maszynami, systemami informatycznymi i rozwiązaniami wykorzystującymi AI. Jednocześnie rośnie znaczenie danych oraz komunikacji pomiędzy urządzeniami.
To właśnie dlatego cyberbezpieczeństwo staje się integralną częścią nowoczesnej automatyzacji.
W praktyce przyszłe inwestycje w robotyzację będą musiały uwzględniać dwa równoległe obszary: bezpieczeństwo fizyczne ludzi i maszyn oraz bezpieczeństwo cyfrowe całego środowiska produkcyjnego.
Robot przyszłości nie będzie już tylko maszyną wykonującą określone ruchy. Będzie elementem cyfrowej fabryki, a jego bezpieczeństwo będzie zależało również od bezpieczeństwa sieci, danych i systemów, z którymi współpracuje.