Europa budzi się technologicznie. Nadchodzi kluczowy szczyt w Berlinie

Unia Europejska coraz mocniej stawia na odbudowę własnej niezależności cyfrowej i technologicznej. W obliczu globalnych napięć, kryzysów w łańcuchach dostaw oraz rosnącej konkurencji ze strony USA i Chin, europejskie państwa zaczynają działać wspólnie, by ograniczyć uzależnienie od zewnętrznych dostawców.

18 listopada w Berlinie odbędzie się wydarzenie, które może wyznaczyć kierunek na następne lata – Europejski Szczyt Suwerenności Cyfrowej.

Dlaczego UE wraca do tematu suwerenności technologicznej?

Pandemia COVID-19 uwypukliła braki sprzętowe, problemy z dostępem do półprzewodników i ograniczenia w logistyce. Kolejne wstrząsy – wojna w Ukrainie oraz ograniczenia technologiczne nakładane przez Stany Zjednoczone – pokazały, jak bardzo Europa polega na innych.

Dziś dyskusja to nie abstrakcja, lecz realny problem:

• Europa odpowiada za ok. 10% globalnej produkcji półprzewodników,

• tylko 15% rynku chmury obliczeniowej w UE należy do lokalnych dostawców,

• w kluczowych obszarach, takich jak urządzenia mobilne czy platformy dystrybucji aplikacji, zależność jest niemal całkowita.

Jedynym segmentem, w którym Europa zachowała mocną pozycję, pozostaje infrastruktura telekomunikacyjna – tutaj funkcjonują zarówno duzi operatorzy, jak i liczący się producenci sprzętu.

Stos technologiczny – serce debaty o przyszłości Europy

Eksperci podkreślają, że współczesna gospodarka to zbiór warstw, w których każda zależy od poprzedniej.

W uproszczeniu:

• aplikacje nie istnieją bez danych,
• dane nie przepływają bez sieci telekomunikacyjnych,
• sieci nie działają bez sprzętu,
• sprzęt nie powstanie bez półprzewodników i surowców,
• całość wymaga energii, produkcji i kompetencji.

Europa utraciła kontrolę nad wieloma z tych elementów. Stąd nacisk na odbudowę lokalnych kompetencji i wypracowanie nowych standardów bezpieczeństwa technologicznego.

Jedna z nielicznych miar zależności: DDI

Choć brakuje jednej oficjalnej skali opisującej suwerenność technologiczną, jednym z najbardziej znanych wskaźników jest Digital Dependence Index (DDI). Jego wartości mieszczą się w przedziale od 0 (pełna niezależność) do 1 (pełna zależność).

Wyniki dla 2023 roku pokazują:

• Polska – 0,80
• Niemcy – 0,82
• UE – 0,64
• USA – 0,51

Wartości Polski i Niemiec wskazują na bardzo wysoki poziom podatności – technologicznie zależne są niemal wszystkie kluczowe rozwiązania używane w przemyśle, administracji i biznesie.

USA także nie są samowystarczalne, choć poprawiły swoją sytuację w porównaniu z rokiem 2019.

Berlin gospodarzem szczytu. Francja i Niemcy chcą zmian

Zbliżający się Europejski Szczyt Suwerenności Cyfrowej ma być momentem przełomowym.
Najbardziej aktywne w tym procesie są Francja i Niemcy, które już zaczęły wdrażać rozwiązania na rzecz większej niezależności:

• Francja wprowadziła nowe zasady dotyczące korzystania z usług chmurowych w sektorze publicznym,
• Niemcy rozwijają własne alternatywy dla powszechnie używanych pakietów biurowych,
• oba kraje biorą udział w europejskim konsorcjum budującym wspólną infrastrukturę cyfrową.

Państwa, które dotąd nie prowadziły działań w tej sferze, mogą teraz dołączyć do głównego nurtu i wpłynąć na tworzone polityki – przyszłe fundusze UE, programy zakupowe i nowe ramy finansowe.

Europa stoi przed dużą inwestycją – i dużą szansą

Budowanie niezależności technologicznej będzie kosztowne, ale może przynieść ogromne korzyści:

• silniejszy europejski sektor półprzewodników,
• rozwój lokalnych usług chmurowych,
• zwiększenie bezpieczeństwa danych,
• wzrost inwestycji w badania i rozwój,
• odporność na globalne kryzysy i naciski zewnętrzne.

Najbliższe miesiące pokażą, czy Europa faktycznie rozpocznie odbudowę własnego ekosystemu technologicznego, czy pozostanie państwem zależnym od decyzji największych globalnych graczy.